Eenzaamheid en isolatie in tijden van sociale media is de kern van Dear Evan Hansen. De Nederlandstalige versie van de Amerikaanse succesmusical is vanaf deze week te zien in het Antwerpse Fakkeltheater. Het thema raakt nog steeds een gevoelige snaar. Dat is best opmerkelijk voor een stuk dat in 2015 in première ging en toen vooral wilde waarschuwen voor de impact van sociale media en de aandacht wilde vestigen op mentaal welzijn van jongeren.
Intussen is de wereld grondig veranderd. Er is meer dan ooit aandacht voor mentaal welzijn, sociale media en digitale toepassingen zijn intussen een vast bestanddeel van het dagelijks leven en er wordt nagedacht om schadelijke sociale media te verbieden voor kinderen en jongeren. Ondanks alle aandacht voor mentaal welzijn en de digitale verbondenheid met elkaar, blijft eenzaamheid een hardnekkig probleem.
Volgens het VRT-onderzoek De Foto van Vlaanderen zou zo’n elf procent van de Vlaamse tieners tussen 12 en 18 jaar zich eenzaam voelen, bij de jongvolwassenen tot 24 jaar is dat zelfs meer dan een op de vier. Volgens een andere studie van KU Leuven, VUB en Thomas More Hogeschool voelt meer dan een op de drie Vlamingen zich eenzaam, waarbij eenzaamheid piekt bij mensen met een lager socio-economisch profiel.
Leugens
Wellicht is het net daarom dat Dear Evan Hansen ook in 2026 nog actueel is. De voorstelling vertelt het verhaal van middelbaar scholier Evan die worstelt om connectie te vinden met schoolgenoten en met zijn eenzaamheid en onzekerheid. Van zijn therapeut moet hij dagelijks brieven aan zichzelf schrijven waarin hij oplijst waarom vandaag een goede dag zal worden. Wanneer een van die brieven in de handen van zijn klasgenoot Connor terechtkomt, raakt Evan gaandeweg in een web van leugens verstrikt, die verder reiken dan hij ooit had kunnen denken.
Regisseur van de Antwerpse productie Brecht Callewaert is alvast vereerd de eerste Belgische versie van de musical te mogen brengen. ‘Het verhaal is nog relevanter dan tien jaar geleden. Je zou vandaag nog veel verder kunnen inspelen op het gebruik van AI en algoritmes, maar we hebben dat bewust niet gedaan’, verklaart hij. ‘Het moet voornamelijk een menselijk verhaal blijven, over hoe leugens on- en offline een eigen leven kunnen beginnen leiden en wat er gebeurt als zij toch een soort van emotionele waarheid worden. Het blijft vooral een voorstelling die blijft nazinderen en waarover je na afloop nog lang kunt napraten.’
Herkenbaar
De drijvende kracht van het verhaal is de impact die de zelfmoord van Conner heeft op zijn ouders, zus en schoolgenoten. Ook hij worstelde met eenzaamheid, onbegrip en woede waar hij geen uitlaatklep voor leek te vinden. ‘Het is best confronterend om te merken dat ikzelf wel redelijk wat raakvlakken heb met Connor’, vertelt Joppe Dekoker die overtuigend gestalte geeft aan de getormenteerde tiener. ‘Daarom vond ik het ook belangrijk om hieraan mee te werken en mensen te kunnen meegeven dat het belangrijk is om erover te praten wanneer het minder gaat en hulp te zoeken wanneer het nodig is.’
‘Het ouderschap biedt zoveel uitdagingen en het enige wat je kunt is proberen om het juiste te doen voor je kind.’
Joke Van Robbroeck
Daan Keisse die de onzekere Evan Hansen levensecht neerzet, is het daar volmondig mee eens. ‘Als het verhaal zo dicht bij je persoon komt, wordt het moeilijk. Ik denk dat iedereen zich ooit al eenzaam voelde of het gevoel had er helemaal alleen voor te staat. Dat maakt het stuk zo relevant. Daardoor voel je een bijzondere verbinding met het publiek omdat het zo sterk resoneert.’
Uitdaging voor ouders
Een glansrol is in het stuk weggelegd voor Heidi Evans. De alleenstaande moeder probeert een slopende job in de zorgsector te combineren met een opleiding en de zorg voor haar zoon. ‘Ik herken mezelf wel in dat personage’, vertelt actrice Joke Van Robbroeck. ‘Ik ben zelf moeder van een zoontje van vijf jaar. Het ouderschap biedt zoveel uitdagingen en het enige wat je kunt is proberen om het juiste te doen voor je kind. Gelukkig heb ik zelf een partner, dus moet ik het niet alleen dragen, maar mijn eigen mama heeft in haar eentje vier kinderen grootgebracht, waardoor bepaalde situaties en gedragingen uit het stuk zeer vertrouwd aanvoelen.’
Van Robbroeck hoopt dat andere ouders geïnspireerd kunnen worden door de voorstelling. ‘Ik hoop dat we ouders bewust kunnen maken van de impact van het internet, maar ook om ze te inspireren én hen een hart onder de riem te steken. Iedereen doet maar wat ze denken dat het beste is en hopen dat dat de juiste keuze is. Zolang je er bent voor je kind, een steunpilaar bent voor hen en zonder te oordelen echt luistert naar wat zij te zeggen hebben, komt het allemaal goed.’
Bespreekbaar maken
‘Mentale gezondheid en eenzaamheid bij jongeren zijn delicate thema’s die we op zoveel mogelijk manieren bespreekbaar moeten maken’, klinkt het bij CM Gezondheidsfonds die de voorstelling mee mogelijk maken. ‘De Vlaamse versie van deze bekroonde Broadwayproductie is een ideale manier om dit laagdrempelig te doen’, zegt Myriam Azarkan, ad interim directeur Jongeren van CM.
‘In Dear Evan Hansen zie je hoe jongeren worstelen met twijfels en angst, maar ook welke positieve impact vriendschap kan hebben. CM gelooft dat jongeren de toekomst zijn. Daarom willen we hen alle kansen geven om te groeien en opnieuw verbinding te vinden met zichzelf en met anderen. Door warme steun en echte ontmoetingen krijgen jongeren meer veerkracht en bouwen ze aan hun sociaal welzijn. Want niemand zou zich onzichtbaar mogen voelen’, aldus Azarkan.
Dear Evan Hansen speelt nog tot 4 oktober in het Fakkeltheater in Antwerpen. De laatste tickets zijn verkrijgbaar op www.fakkeltheater.be.
Denk je aan zelfmoord en heb je nood aan een gesprek, dan kan je terecht bij de Zelfmoordlijn op het nummer 1813 of via www.zelfmoord1813.be
