kinderen bij vuurkorf
© ID / Patrick De Roo

Vlamingen staan positiever tegenover mensen met een andere herkomst of religie dan vijf jaar geleden. Meer dan driekwart van de mensen met Marokkaanse, Turkse, Congolese en Afghaanse herkomst voelt zich ook thuis in België. Dat blijkt uit de bevraging van de Vlaamse regering over 'Samenleven in diversiteit'. Al is er ook reden tot bezorgdheid, zeker wat het armoederisico van mensen met een andere herkomst betreft.

Djorven Ariën
 30 november 2023

In 2017 praatte slechts 18 procent van de Belgen zonder buitenlandse herkomst minstens een keer per week met buren van een andere herkomst, vandaag is dat 23 procent. Mensen van Marokkaanse, Poolse en Congolese herkomst gaan ook meer in gesprek met buren zonder buitenlandse herkomst.

‘Het is bemoedigend dat steeds meer mensen van Belgische herkomst aangeven contact te hebben met mensen met een migratieachtergrond’, reageert Brecht Beelen, expert diversiteit bij Beweging.net. ‘De vraag blijft wel in hoeverre onze samenleving openstaat voor mensen met een andere afkomst. De cijfers tonen namelijk ook dat een op de vier Belgen geen enkele vriend of kennis heeft van een andere herkomst. Een derde van de respondenten met Marokkaanse, Afghaanse en Congolese herkomst geeft ook aan dat zij de inspanningen die ze leveren om te integreren niet gewaardeerd weten voelen door de samenleving. Dat benadrukt de noodzaak om bruggen te blijven bouwen tussen diverse gemeenschappen.’

Derde generatie

Zo'n 2,2 procent van de Vlamingen behoort tot de zogenaamde derde generatie van mensen met buitenlandse herkomst en ervaren nog altijd veel discriminatie. Als hun herkomst binnen de EU ligt, heeft 37 procent van hen de voorbije twaalf maanden discriminatie ervaren; ligt hun herkomst buiten de EU, dan is dat zelfs 48 procent. Vooral mensen met een Congolese herkomst kampen met discriminatie. Die groep geeft ook meer dan anderen aan dat ze gecontroleerd worden door de politie vanwege hun herkomst.

We groeien dichter naar elkaar

Uit eerder onderzoek, de jaarlijkse barometer Samenleven, blijkt dat de derde generatie van mensen met buitenlandse herkomst het beter doet dan haar voorgangers op vlak van werk, inkomen en kennis van het Nederlands. Zo komen ze volgens de onderzoekers in de buurt van Belgen zonder buitenlandse herkomst.

De werkzaamheidsgraad van de derde generatie uit een EU-land (75 procent) komt dicht in de buurt bij die van Vlamingen die geen migratiewortels hebben (79 procent). Bij kleinkinderen van migranten uit landen buiten de Europese Unie ligt dat cijfer op 66 procent.

Daarnaast is de scholingsgraad flink toegenomen. De groep telt zelfs beduidend minder kortgeschoolden (8 procent) dan de groep zonder migratieachtergrond (14 procent).

Gekleurde armoede

‘Uit de cijfers blijkt dat de derde generatie meer met landgenoten zonder migratieachtergrond gemeen hebben dan sommige politici laten uitschijnen’, is Beelen stellig. ‘Maar de cijfers wekken ook bezorgdheid op, met name over hun financiële situatie. Hoewel de arbeidsparticipatie onder personen van Marokkaanse herkomst is gestegen, geeft een groter percentage aan moeilijk rond te komen. Dat percentage is gestegen van 25 procent in 2017 naar 32 procent in 2022, wat wijst op een groeiende groep voor wie werk hen niet noodzakelijk uit de armoede houdt.’

‘Onder de personen met Congolese afkomst geeft al 40 procent aan moeilijk rond te komen, terwijl dit percentage voor Afghanen zelfs 55 procent is. Die cijfers staan in contrast met de 11 procent van de Vlaamse bevolking die in armoede leeft, wat aantoont dat er sprake is van gekleurde armoede. Een krachtig armoedebeleid dat eenieder bereikt, blijft dan ook van uiterst belang.’

‘Migratie blijft van essentieel belang voor het behoud van onze welvaart en stabiliteit. Hoewel er een stijgende trend is in de arbeidsmarktparticipatie van mensen met een migratieachtergrond, is er nog steeds een aanzienlijke kloof te overbruggen om deze op gelijke hoogte te brengen met mensen van Belgische afkomst.’

Inburgeringsbeleid

Met de conceptnota turboplan wil de Vlaamse regering het recent ingevoerde inburgeringsbeleid voor nieuwkomers verder versterken en uitbreiden. Een van de doelstellingen is om de participatiegraad van nieuwkomers te verhogen door laaggeschoolden een verplichte opleidingsstage of werkstage aan te bieden en hooggeschoolden een verplichte baan aan te bieden.

‘Of dat een duurzame oplossing is valt te betwijfelen’, volgens Stefaan Peirsman, stafmedewerker diversiteit en discriminatie bij het ACV. ‘In andere landen wordt er ingezet in een degelijke opleiding op maat van eerder verworven competenties om naar een duurzaam traject naar werk te gaan. We zien in Vlaanderen een snelle instroom op de arbeidsmarkt maar ook een snelle uitval. Vooral bij de duurzame arbeidsmarktintegratie van personen geboren buiten de EU knelt het schoentje. Als de nieuwkomer niet ingaat op het aangeboden voorstel kan dat een sanctie opleveren door bijvoorbeeld het leefloon te verlagen. We zien dat het huidige beleid tegenover alle maatregelen steeds ook sanctioneringen stelt. Wat we veel te weinig zien is een sanctionerend beleid naar de duidelijk aanwezige discriminatie en racisme op de werkvloer. Dat de participatie op de arbeidsmarkt tegenover andere landen in Europa bij ons laag is, moeten we dan ook meer aan de aanbodzijde zoeken. Algemeen genomen wordt veel nadruk gelegd op de verantwoordelijkheid van nieuwkomers. Maar ook de overheid en de werkvloeren hebben een belangrijke verantwoordelijkheid.’

Visie Nieuwsbrief inschrijven

Blijf op de hoogte via onze nieuwsbrief!

Aanbevolen

 

Sluiting Ontex: sociaal bloedbad

In de fabriek van luierfabrikant Ontex in Eeklo is de productie maandagochtend hervat. Vorige week werd niet meer gewerkt sinds 13 juni het nieuws...
   21 juni 2024
 

Neem je plek in

In 2024 gaat de helft van de wereldbevolking naar de stembus. Het gevoel van ongenoegen, of, erger nog, het complete gebrek aan interesse waarmee...
   20 juni 2024

Lessen uit een verkiezingsdag

De Belgen hebben gestemd. Afgelopen 9 juni waren er regionale, federale en Europese verkiezingen. De kans is groot dat u en ik beiden in het...
   14 juni 2024

Tienduizenden patiënten vanaf juli zonder nodige medicatie

Het Deense farmabedrijf Lundbeck haalt onverwacht twee essentiële geneesmiddelen van de Belgische markt. Daardoor dreigen tienduizenden patiënten...
   12 juni 2024