ingestorte school met wegafsluiting en kraan
In 2021 kwamen vijf bouwvakkers om het leven toen een schoolgebouw in Antwerpen instortte. © ID / Sandra Van Watermeulen
 

Een studie van het HIVA KULeuven brengt voor het eerst in kaart hoeveel onderaannemers in de Belgische bouw actief zijn en uit welk land ze komen. Een keten van onderaannemers op grote werven van € 500.000 of meer telt gemiddeld 16,5 onderaannemers. Ongeveer 30 procent van de ketens op deze grote bouwwerven heeft zelfs 20 of meer onderaannemers in. De grootste keten telde maar liefst 188 onderaannemers in totaal en de langste keten bestond uit 7 niveaus van onderaannemers.

Djorven Ariën
 17 september 2024

De instorting van een school in Antwerpen waarbij vijf mensen om het leven kwamen en de Borealis-zaak, waar tientallen slachtoffers van mensenhandel werden aangetroffen, toonden aan hoe verschrikkelijk fout het kan gaan met complexe structuren van onderaannemers en de sociale dumping die daar vaak mee gepaard gaat.

Groot aandeel buitenlandse onderaannemers

22 procent van de onderaannemers op grote werven zijn in het buitenland gevestigd, voornamelijk in Polen. Bij meer dan de helft van de onderaannemers is er ten minste 1 buitenlandse aannemer en hoe lager het subniveau, hoe hoger het percentage buitenlandse onderaannemers bovendien is.

‘Deze nieuwe studie van de KUL (HIVA) is een wetenschappelijke onderbouwing van wat wij als ACV bouw - industrie en energie (ACVBIE) al jaren aankaarten bij de werkgevers en de bevoegde minister, aldus Patrick Vandenberghe, voorzitter van ACVBIE. ‘Het is makkelijk om aan malafide Poolse onderaannemers een “vuil” werk toe te bedelen. Als die firma’s dan mensen gaan halen in Nepal of Bangladesh, dat interesseert de bouwheer of de hoofdaannemer niet. Onder het mom dat er een tekort is aan Belgische arbeidskrachten worden de buitenlandse arbeidskrachten onderbetaald en in onveilige en mensonwaardige omstandigheden tewerkgesteld.’

Poort moet dicht voor illegaal werk

Het kabinet van minister van Werk Dermagne beloofde na de instorting van de school in Antwerpen om de werkgevers te bewegen tot afspraken rond sociale inspectie, meer controles en een digitale databank met veroordelingen. Een half jaar later is er echter nog weinig veranderd.

ACVBIE dringt daarom aan op dringende maatregelen. ‘De poort moet dicht voor illegaal werk. Daarom willen we naast een verplichte check in, ook een check out op grote werven. Lantis bewijst met de Antwerpse Ring dat het kan.’

‘Beperk de keten tot maximum drie niveaus op alle werven. Een hoger aantal niveaus heeft een veel hogere kans op arbeidsongevallen en sociale dumping. De aansprakelijkheid van de hoofdaannemer moet ook vergroot worden bij inbreuken op lager niveau’, besluit Vandenberghe.

Visie Nieuwsbrief inschrijven

Blijf op de hoogte via onze nieuwsbrief!

Aanbevolen

Besparingen Vlaamse regering: worden werknemers straks...

De Vlaamse regering maakt zich op voor een nieuwe, zware besparingsronde. Verwacht wordt dat elke minister zal moeten inleveren. Minister van...
   10 september 2026

Miljoenenfraude met opleidingsverlof door uitzendkantoren

De Vlaamse Sociale Inspectie hield bij twee grote uitzendbedrijven ongeveer 19 miljoen euro aan subsidies voor opleidingsverlof tegen of vorderde...
   07 september 2026

Dolly Parton en de strijd voor waardig werk

ACV-voorzitter Ann Vermorgen haalt herinneringen op aan Dolly Parton. ‘Haar hit 9 to 5 ging over waardigheid op het werk.’
   03 september 2026

‘Door personeelstekort konden we niet al onze middelen...

Tien jaar geleden voerde de regering-Michel al drastische besparingen door bij de Civiele Bescherming. Vandaag ogen de kazernes aftands, is er een...
   01 september 2026